-
Doelgroep
- Cliënt
- Bezoeker
- Mantelzorgers
-
Locatie
- Verpleeghuis
- Woonzorgcentra
- Kleinschalige woonvormen
- Woning of afdeling Korsakov cliënten
- Wijkzorg
- Zorglocatie voor langdurige zorg
-
Benodigde materialen
- Vloeibare zeep en papieren handdoekjes
- Beschermende kleding; plastic halterschort
- Handendesinfectans
- Handschoenen
- Mondneusmasker
Voor eisen materialen, zie protocol benodigde materialen
- /
- Protocollen /
- Persoonlijke hygiëne client, bezoeker en mantelzorger
Persoonlijke hygiëne client, bezoeker en mantelzorger
- Laatste update: 20 juli 2026
- Bekijk updategeschiedenis
- Gerelateerde checklists
-
Doel
Een goede persoonlijke hygiëne van cliënt, bezoeker en mantelzorger helpt om verspreiding van te voorkomen.
-
Waarom
Om verspreiding van te voorkomen moet de cliënt, bezoeker en mantelzorger aandacht hebben voor haar/zijn persoonlijke hygiëne. Medewerkers hebben de taak om hen te informeren over de te nemen maatregelen.
-
Wanneer
- Vóór opname van de cliënt, d.m.v. het intakegesprek;
- Bij opname van de cliënt;
- Bezoek aan de instelling en/of cliënt;
- Als de mantelzorger voor de cliënt zorgt.
-
Intakegesprek met de cliënt
Intakegesprek vóór opname
Voor de (her)intake van een cliënt moet er een risico-inventarisatie worden uitgevoerd.
- Vóórdat de cliënt in zorg komt moet er een risico-inventarisatie worden gedaan, door contact te leggen met de cliënt(vertegenwoordiger).
- Stel de vragen van het protocol screening van nieuwe cliënten op en .
- Stel daarnaast de volgende vragen:
- Heeft de cliënt een actieve infectie, zoals een luchtweginfectie?
- Hebben één of meerdere huisgenoten een (actieve) infectie of verdenking van een infectie, zoals een luchtweginfectie?
Indien 1 of meerdere vragen met ja is beantwoord, neem contact op met de deskundige infectiepreventie van de zorginstelling en volg de instructies van extra maatregelen, o.a. te vinden via protocol hoe te handelen bij infecties.
- Stel de cliënt op de hoogte van de maatregelen en licht deze toe. Bespreek dit indien nodig ook met de cliënt vertegenwoordiger om de kans op verspreiding van binnen de instelling en/of zorgverleners te beperken.
Bespreek met de cliënt de hygiëne maatregelen die in de zorginstelling gelden. Zie ook de samenvattingskaart Persoonlijke hygiëne cliënt bezoeker en mantelzorger van de SRI.
-
Infectiepreventiemaatregelen voor de cliënt
Breng de cliënt op de hoogte van onderstaande infectiepreventie maatregelen:
Handhygiëne
Het wassen van de handen met water en zeep, moet worden toegepast:
1. Voorafgaand aan het eten of de bereiding daarvan
2. Na vuile werkzaamheden
3. Na toiletbezoek
4. Na hoesten of niezenLichaamsverzorging
- Gebruik voor de algemene lichaamsverzorging schone en persoonsgebonden toiletartikelen
- Raak wonden, katheters en/of verbanden niet met de handen aan.
Hoesten en niezen
Hoest of nies in de binnenkant van de elleboog. Of houd een papieren zakdoek voor de mond bij het niezen en hoesten en pas daarna toe.Voorlichting
Geef voorlichting aan de cliënt, maak hierbij gebruik van poster infectiemaatregelen voor de cliëntHulp in de huishouding
Informeer cliënten over de mogelijkheden om hulp/ondersteuning te krijgen bij het schoonhouden van de thuissituatie. Verwijs bijvoorbeeld naar de gemeente (WMO) of naar . -
Infectiepreventiemaatregelen voor de bezoeker
Informeer bezoekers en naaste(n) van een cliënt over de onderstaande basishygiënemaatregelen, met als doel de kans op verspreiding van te voorkomen.
Handhygiëne
Het wassen van de handen met water en zeep, moet worden toegepast:
1. Voor het eten(bij bereiding of het geven van eten aan de cliënt)
2. Na vuile werkzaamheden
3. Na (het helpen bij) toiletbezoek
4. Na hoesten of niezenContact met de cliënt
- Raak wonden, katheters en/of verbanden van de cliënt niet met de handen aan.
Hoesten en niezen
Hoest of nies in de binnenkant van de elleboog. Of houd een papieren zakdoek voor de mond bij het niezen en hoesten en pas daarna toe.
Ziekte
Laat de cliënt contact opnemen met de zorgverlener als bezoek met ziekteverschijnselen zoals een luchtweginfectie, griepverschijnselen of kinderziekte langs wil komen.
Extra maatregelen
Informeer en instrueer de bezoeker(s) en naasten van een cliënt als er (extra) infectiepreventiemaatregelen moeten worden getroffen. -
Infectiepreventiemaatregelen voor de mantelzorger
- Instrueer de mantelzorger over de maatregelen ten aanzien van handhygiëne en persoonlijke hygiëne.
- Informeer- en instrueer de mantelzorger alert te zijn op afwijkingen en/of infecties bij de cliënt en hier melding van te maken. Geef instructies van extra maatregelen, o.a. te vinden via protocol Hoe te handelen bij infecties.
Toelichting
Mantelzorgers verlenen zorg op basis van een persoonlijke relatie met de cliënt. Zij verlenen geen zorg aan andere cliënten.
-
Medewerkers
- Dragen zorg voor informatie aan cliënt, bezoeker en mantelzorger
-
Werkgever
- Verantwoordelijk voor het verstrekken van de benodigde middelen voor het naleven van het infectiepreventiebeleid bij de cliënt.
-
Extramurale zorgorganisatie
- Attendeer de cliënt op de aanwezigheid van bijvoorbeeld vloeibare zeep en schone (wegwerp)handdoek voor de cliënt zelf.
-
Definities
-
Micro-organismen
Microscopisch kleine levensvormen, als bacteriën, virussen, schimmels en parasieten.
-
GGD
Gemeentelijke Gezondheidsdienst.
-
NEN
Een standaard waarin alle Nederlandse Normen voor allerlei gebruiksvoorwerpen, maar ook voor processen worden vastgelegd. Voor bijna alles is wel een norm beschikbaar, van gebruiksvoorwerpen tot de bescherming van persoonsgegevens.
-
Vrijwilliger
Persoon die zorg verleent aan meerdere cliënten en/of met voeding werkt
-
BRMO
Bijzonder resistente micro-organismen. Dit zijn (ziekmakende) micro-organismen die ongevoelig zijn voor de eerste keus antibiotica of tegen een combinatie van antibiotica. Zonder aanvullende maatregelen kunnen deze BRMO's tot verspreiding leiden.
-
MRSA
Meticilline Resistente Staphylococcus Aureus. Een Staphylococcus aureus bacterie die ongevoelig is voor een aantal antibiotica.
-
Handhygiëne
Handhygiëne betreft het reinigen, of desinfecteren en het geregeld aanvullend verzorgen van de handen, polsen en onderarmen.
-
Micro-organismen
-
Literatuur
| Checklist | Laatste update |
|---|---|
| Persoonlijke hygiëne: Overig | 04 mei 2023 |
| Persoonlijke hygiëne : Kleding | 04 mei 2023 |
| Persoonlijke hygiëne medewerker : Haar | 15 november 2023 |
| Een medewerker/ vrijwilliger met een infectie | 22 april 2023 |
| Type | Omschrijving | Datum | Details |
|---|---|---|---|
| Wijziging | Vertaling nieuwe richtlijn SRI Persoonlijke hygiëne clIënt, bezoeker en mantelzorger | 20 juli 2026 |